Transfer technologii z JBR do przedsiębiorstw w Polsce

 

Transfer technologii z placówek badawczych jest jedną z form dopływu wiedzy technicznej do przedsiębiorstw. W Polsce strefa B+R jest w znacznej części wydzielona organizacyjnie z przedsiębiorstw. Tworzą ją struktury ulokowane w szkolnictwie wyższym, prowadzące badania naukowe oraz tzw. resortowe jednostki badawczo-rozwojowe w większości podporządkowane organizacyjnie Ministerstwu Gospodarki. Wyodrębnione, prywatne placówki badawcze są nieliczne. Takie rozwiązanie sprzyja tradycyjnym, jednokierunkowym sposobem przekazywania wiedzy technologicznej o przewadze mechanizmu -�pchania-� innowacji do przedsiębiorstw bez uruchamiania -�ssania-� innowacji przez przedsiębiorców. Brak właściwego mechanizmu przepływu ukierunkowanego na popyt powoduje, że programy badawcze jednostek badawczo-rozwojowych są bardziej podporządkowane naukowym ambicjom placówki, a w mniejszym stopniu skierowane na tworzenie rozwiązań praktycznych, zgodnych z oczekiwaniami rynku. Jest to także związane z kryteriami oceny JBR oraz sposobem ich finansowania ze środków publicznych. Istnieje zatem pilna potrzeba kontynuowania rozpoczętej reformy JBR w kierunku zbliżenia ich problematyki badawczej do oczekiwań klientów i przedsiębiorców.

Rada Główna Jednostek Badawczo-Rozwojowych była inicjatorem zmiany ustawy o jbr-ach (2001 r.), która sprowadzała się do zachowania ok. 100 jbr-ów oraz przyjęcia polityki ich konsolidacji i koncentracji w postaci centrów, konsorcjów, sieci, połączeń. W określonych i uzasadnionych przypadkach miałaby miejsce komercjalizacja i prywatyzacja jbr-ów. W br. Ministerstwo Gospodarki zaproponowało utworzenie kilkunastu narodowych centrów badawczych spełniających funkcje Państwowych Instytutów Badawczych i powstałych w wyniku połączenia określonych jbr-ów, natomiast pozostałe zostałyby skomercjalizowane i sprywatyzowane. Oznaczałoby to de facto doprowadzenie do zaniku formy prawnej jbr i likwidacji wielu z nich twierdzi Rada Główna.

Staraniem Instytutu Organizacji i Zarządzania w Przemyśle została opracowana Ogólnopolska Baza Danych Jednostek Badawczo-Rozwojowych. Znajdziemy ją na stronie http://www.orgmasz.pl. Klikając na odpowiedni organ nadzorujący znajdziemy listę JBR-ów nadzorowanych przez dane ministerstwo. Dalsze klinięcie/wejście pozwala na uzyskanie informacji o danej jednostce.